قلب سالم، نتیجه انتخابهای سالم است/ تأکید بر نقش تغذیه، تحرک و پایش عوامل خطر
سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان با اشاره به اهمیت روز جهانی قلب و ضرورت افزایش آگاهی عمومی درباره بیماریهای قلبی و عروقی گفت: پیشگیری از بیماریهای قلبی بیش از آنکه به اقدامات پیچیده وابسته باشد، از شناخت عوامل خطر، اصلاح سبک زندگی، تغذیه مناسب، فعالیت بدنی منظم، پرهیز از دخانیات و پایش مستمر فشارخون، قند و چربی خون آغاز میشود و توجه به علائم هشداردهنده و مراجعه بهموقع نیز میتواند در حفظ سلامت قلب و کاهش پیامدهای بیماری نقش مهمی داشته باشد.
دکتر پژمان عقدک، سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، در گفتوگو با خبرنگار وبدا با اشاره به روز جهانی قلب و اهمیت پیشگیری از ابتلا به بیماریهای قلبی اظهار کرد: این مناسبت فرصتی برای افزایش آگاهی عمومی، فرهنگسازی و توجه بیشتر مردم به سلامت قلب و عروق است؛ موضوعی که باید فراتر از یک مناسبت تقویمی دیده شود و به بخشی از رفتار روزمره خانوادهها تبدیل شود.
وی افزود: بیماریهای قلبی و عروقی از مهمترین مشکلات سلامت در جهان به شمار میروند و بسیاری از عوامل خطر آنها قابل شناسایی، کنترل و مدیریت هستند؛ بنابراین پیشگیری، تشخیص زودهنگام و اصلاح شیوه زندگی میتواند نقش مهمی در حفظ سلامت قلب داشته باشد.
-قلب سالم، حاصل مجموعهای از انتخابهای روزانهدکتر عقدک با تأکید بر اینکه سلامت قلب از رفتارهای روزمره آغاز میشود، ادامه داد: نوع تغذیه، میزان فعالیت بدنی، وضعیت وزن، مصرف دخانیات، فشارخون، قند خون و چربیهای خون از جمله عواملی هستند که باید مورد توجه قرار گیرند.
وی تصریح کرد: داشتن الگوی غذایی متعادل، افزایش مصرف میوه و سبزی، غلات کامل و منابع مناسب فیبر، کاهش مصرف نمک و چربیهای اشباع و پرهیز از مصرف دخانیات، در کنار فعالیت بدنی منظم، از اقدامات مهم برای مراقبت از قلب است. سازمان جهانی بهداشت نیز تغذیه ناسالم، کمتحرکی و مصرف دخانیات را از عوامل رفتاری مهم مرتبط با بیماریهای قلبی و عروقی معرفی کرده است.
-فشارخون، قند و چربی خون را بدون انتظار برای علامت بررسی کنیمسخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان با اشاره به اهمیت پایش عوامل خطر گفت: یکی از نکات مهم در پیشگیری از بیماریهای قلبی این است که افراد برای بررسی سلامت خود منتظر بروز علامت نمانند؛ زیرا برخی عوامل خطر، از جمله فشارخون بالا و اختلالات چربی خون، ممکن است برای مدت طولانی بدون علامت باقی بمانند.
دکتر عقدک افزود: اندازهگیری منظم فشارخون و انجام آزمایشهای لازم برای بررسی قند و چربی خون، بهویژه در افرادی که عوامل خطر بیشتری دارند، امکان شناسایی زودتر مشکلات و مداخله بهموقع را فراهم میکند. ارزیابی خطر قلبی نیز باید متناسب با شرایط هر فرد و با نظر پزشک انجام شود.
-کمتحرکی را با حرکت بیشتر در زندگی روزمره جایگزین کنیموی فعالیت بدنی را یکی دیگر از پایههای سلامت قلب دانست و گفت: زندگی کمتحرک میتواند زمینهساز افزایش وزن و بروز یا تشدید برخی عوامل خطر قلبی شود؛ بنابراین لازم است فعالیت بدنی بهعنوان بخشی از برنامه زندگی مورد توجه قرار گیرد.
دکتر عقدک افزود: پیادهروی و سایر فعالیتهای بدنی متناسب با سن و وضعیت جسمی فرد میتواند در مسیر سبک زندگی سالم قرار گیرد و مهم آن است که افراد از نشستن و بیتحرکی طولانیمدت فاصله بگیرند. البته برای افرادی که بیماری زمینهای، علائم قلبی یا محدودیت جسمی دارند، انتخاب نوع و میزان فعالیت باید با نظر پزشک انجام شود تا فعالیت بدنی متناسب و ایمن باشد.
-دخانیات و تغذیه نامناسب؛ دو عامل قابل اصلاح در سلامت قلبسخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان با تأکید بر اهمیت پرهیز از مصرف دخانیات اظهار کرد: مصرف دخانیات از عوامل قابل اصلاح مرتبط با بیماریهای قلبی و عروقی است و کنار گذاشتن آن یکی از اقدامات مهم برای مراقبت از سلامت قلب به شمار میرود.
وی درباره تأثیر تغذیه بر سلامت قلب گفت: سلامت قلب به معنای حذف کامل یک گروه غذایی نیست، بلکه باید الگوی غذایی متعادل و پایدار ایجاد شود؛ مصرف بیشتر مواد غذایی سالم و کاهش نمک، چربیهای اشباع و غذاهای پرانرژی میتواند بخشی از این مسیر باشد. سازمان جهانی بهداشت نیز اصلاح رژیم غذایی، افزایش فعالیت بدنی و حذف مصرف دخانیات را در کاهش خطر بیماریهای قلبی مؤثر میداند.
-لزوم توجه به علائم هشدار بیماریهای قلبیدکتر عقدک با اشاره به پیام محوری روز جهانی قلب در سال ۲۰۲۶، بر اهمیت شناخت علائم هشداردهنده تأکید کرد و گفت: بیماریهای قلبی همیشه با یک علامت واضح و شدید آغاز نمیشوند و برخی نشانهها ممکن است نادیده گرفته شوند. احساس فشار یا درد در قفسه سینه، تنگی نفس، درد یا ناراحتی در بازو، شانه، گردن، فک یا پشت، تعریق غیرمعمول، سرگیجه، ضعف شدید یا تپش قلب از جمله علائمی هستند که در صورت بروز ناگهانی یا قابل توجه، نیازمند توجه پزشکی هستند. کمپین جهانی امسال نیز با پیام «ضربان قلب را از دست ندهید» بر شناخت نشانهها و اقدام بهموقع تأکید دارد.
-اهمیت توجه به سلامت قلب فقط مربوط به سالمندان نیستوی با بیان اینکه مراقبت از قلب باید از سالهای جوانی آغاز شود، عنوان کرد: تصور اینکه بیماریهای قلبی صرفاً مربوط به دوران سالمندی است، میتواند موجب تأخیر در توجه به عوامل خطر شود.
دکتر عقدک ادامه داد: افراد در سنین مختلف باید متناسب با شرایط خود به تغذیه، فعالیت بدنی، وزن، فشارخون و سایر عوامل خطر توجه داشته باشند و افرادی که سابقه خانوادگی بیماری قلبی، دیابت، فشارخون بالا، اختلالات چربی خون یا سایر عوامل خطر دارند، اهمیت بیشتری برای ارزیابی سلامت خود قائل شوند. پیشگیری زمانی اثربخشتر است که مراقبت از قلب به یک عادت مستمر تبدیل شود، نه اقدامی که تنها هنگام بروز مشکل انجام گیرد.
-برنامه روز جهانی قلب در اصفهان؛ پیوند آگاهی، فرهنگسازی و سلامتسخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در ادامه با اشاره به برگزاری برنامه روز جهانی قلب در اصفهان گفت: پژوهشکده قلب و عروق اصفهان با همکاری معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در راستای ارتقای سطح آگاهی عمومی، فرهنگسازی و ترویج سبک زندگی سالم و پیشگیری از بیماریهای قلبی و عروقی، برنامهای را برای این مناسبت در نظر گرفته است.
بر اساس برنامه اعلامشده، این برنامه روز جمعه ۱۰ مهرماه ۱۴۰۵، ساعت ۷ صبح، در محل جاده سلامت پارک ناژوان برگزار شد و با محوریت فعالیتها و برنامههای سلامتمحور، تلاش شد تا پیام پیشگیری و توجه به سلامت قلب به شکل عمومی و قابل استفاده به شهروندان منتقل شود. در این برنامه همچنین بر نقش اطلاعرسانی در راستای افزایش آگاهی عمومی تأکید شد.
-از «روز جهانی قلب» تا یک عادت ماندگار برای مراقبت از قلبدکتر عقدک خاطرنشان کرد: روز جهانی قلب زمانی میتواند اثر واقعی خود را نشان دهد که پیام آن در زندگی روزمره مردم استمرار پیدا کند؛ یعنی هر فرد از خود بپرسد برای سلامت قلبم چه اقدامی میتوانم انجام دهم و همان اقدام را به یک رفتار پایدار تبدیل کند.
وی تصریح کرد: شناخت عوامل خطر، انجام بررسیهای دورهای، تحرک کافی، تغذیه متعادل، پرهیز از دخانیات، توجه به وزن و فشارخون و جدی گرفتن علائم هشداردهنده، مجموعه اقداماتی است که میتواند مسیر مراقبت از قلب را تقویت کند. پیام جهانی امسال نیز بر همین نکته تأکید دارد که نشانههای بیماری قلبی را نباید نادیده گرفت و برای سلامت قلب باید بهموقع اقدام کرد.